تبلیغات
نوای گلها - گلها
نوای گلها
گنجینه موسیقی رادیو گلها
صفحه نخست       پست الکترونیک          تماس با ما              ATOM            طراح قالب
نوای گلها نوای گلها نوای گلها نوای گلها نوای گلها نوای گلها نوای گلها نوای گلها
درباره وبلاگ


درود بر عاشقان برنامه فاخر گلها
این سایت در نظر دارد برنامه رادیو گلها را با قیمتی مناسب وبا کیفیت مطلوب ارائه دهد. .دوستانی که تمایل به خرید دارند با شماره 09199023950 یا 09199776559 تماس بگیرند.قیمت این مجموعه 70000 تومان می باشد.
____________
ایمیل: navayaegolha@yahoo.com

مدیر وبلاگ : نوای گلها
نویسندگان



برنامه‌ٔ رادیو گلها به مدت ۲۳ سال از ۱۳۳۵ تا ۱۳۵۷ از رادیو ملی ایران پخش می‌شد. این مجموعه برنامه‌ها جمعاً شامل ۸۵۰ ساعت مقدمه و شعرخوانی به همراه آواز بود، كه در این میان تك نوازی‌هایی نیز گنجانده شده بود. طرح اصلی این برنامه از داوود پیرنیا، معاون نخست وزیر در یک دوره، بود كه علاوه بر داشتنِ شهرتی به سزا در امر قضا و سیاست، دانشمندی وطن‌پرست و فرهیخته به شمار می آمد كه عشق به سرزمین مادری و زبان پارسی و فرهنگ غنی ایران زمین و شعر و ادب آن دیار در وجودش ریشه دوانده بود. وی پس از بازنشستگی و ترکِ زندگیِ سیاسی، به سال ۱۳۳۵ به مدت یازده سال خود را تمام و كمال وقف تولید برنامۀ گلها كرد.


پیرنیا بسیاری از بزرگان علم و ادب پارسی را به همكاری با خویشتن فراخواند تا آنجا كه موفق به جلب حمایت گروهِ بسیاری ‌از دانشمندان، هنرمندان و موسیقی‌دانانِ بنامِ آن عصر شد. از جمله‌ٔ این افراد می‌توان به استادانِ معارف اسلامی، همچون جلال‌الدین همایی، سعید نفیسی، و بدیع‌الزمان‌فروزانفر؛ سناتور، نویسنده و دانشمند، علی دشتی؛ ملك‌الشعراء عصر، لطف‌علی صورتگر؛ تاریخ‌دان بنام، رضازاده شفق؛ و همچنین شاعران و ترانه‌سرایان مشهوری چون معینی كرمانشاهی، عماد خراسانی، رهی معیری، تورج نگهبان، شهریار، سیمین بهبهانی، هوشنگ ابتهاج (سایه) و بیژن ترقی اشاره كرد.


علاوه بر این، بسیاری از منتقدانِ ادبیِ بنام، مجریان مشهور رادیو، خوانندگان، آهنگ‌سازان و موسیقی‌دانان پر آوازۀ ایران نیز در كنار وی بودند. از جملۀ این موسیقی‌دانان و آهنگ‌سازان می توان ابوالحسن صبا، مرتضی محجوبی، روح‌الله خالقی، حبیب‌الله بدیعی، لطف‌الله مجد، مرتضی نی‌داوود، حسن كسایی، جلیل شهناز، رضا ورزنده، احمد عبادی، فرهنگ شریف، و پرویز یاحقی و حسین تهرانی را نام برد. از خوانندگان نامدار قرن بیستم ایران كه در برنامۀ گلها حضور داشتند نیز می‌توان به بزرگانی چون بنان، مرضیه، حمیرا، محمودی قوامی، گلپایگانگی، ایرج، عبدالوهاب شهیدی، سیما بینا، الهه و پوران اشاره كرد.  محمدرضا شجریان، خوانندۀ موسیقیاصیل ایران نیز حرفه‌ٔ هنری خویش را از این مجموعه برنامه‌ها آغاز كرد.


علاوه بر در اختیار داشتنِ این گنجینۀ عظیم از هنرمندان، بخت و اقبال نیز به یاری پیرنیا شتافت و وی را مشمول لطف و حمایت همه‌ٔ جانبه‌ٔ نصرت‌الله معینیان، مدیركل رادیوِ ملی ایران، نمود. معینیان در سال‌های ۱۳۲۹-۱۳۴۹ انقلابی ‌در برنامه‌‌های رادیو ایجاد و آن‌ها را از جنبه‌ٔ تبلیغات صرف شركت‌ها و رجال سیاسی خارج كرد و تبدیل به وسیله‌ای ‌برای نشر و اشاعۀ فرهنگ و زبان و ادب پارسی نمود. برنامه‌های تولیدی پیرنیا به سرعت در كانون‌های شعر و ادب مظهر فرهیختگی و غنا شناخته شدند، زیرا در ساخت آن‌ها از ذخیره‌ٔ ارزشمند دیوان بیش از ۵۶۰ شاعر كهن و معاصر زبان فارسی بهره گرفته شده بود. حتی تا به امروز نیز معیارهای فاخر ارائه شده در این مجموعه برنامه همچنان سنگ محكی برای ارزش گذاری كارهای بعدی است و از آن با نام دایرة‌المعارف موسیقی ایران یاد می‌شود. به راستی چنین است زیرا بسیاری از معروف‌ترین اشعار و ترانه‌های معاصر نیز مخصوص همین مجموعه برنامه تقریر و تالیف شد.


در طول یازده‌سال ریاست و نظارت پیرنیا بر تولید مجموعهٔ گلها  این مجموعه تهیه شد: گلهای جاویدان (157 برنامه)؛ گلهای رنگارنگ (481برنامه)؛ برگ سبز (312برنامه)؛ یك شاخه گل (465برنامه)؛ و گلهای صحرایی (62برنامه) تکنوازان (750 برنامه) گلچین هفته (116برنامه). هر یك از این مجموعه‌ها شامل آثار برگزیده‌ٔ شاعران كهن و معاصر زبان پارسی، و دكلمه‌ٔ شعر در آن‌ها با موسیقی و اجرای آهنگ و تفسیر جامع و كامل استادانِ فن همراه بود و دكلمه کنندگانِ بنام و وارد به فن دكلمه‌ٔ اشعار در آن حضور داشتند. همچنین موسیقی كهن و بومی ایرانی نیز این مجموعه را آراسته بود.


برنامهٔ گلها نقطهٔ عطفی در تاریخ فرهنگ و ادب پارسی به شمار می‌رود كه شعر و شاعران و موسیقی و موسیقی‌دانان را ارزشی والا بخشید. تا آن زمان به دلیل حساسیت‌های دینی‌- اجتماعی حاكم بر جامعه در مقابل شعر و آهنگ و موسیقی، این هنر در خفا و پشت درهای بسته تمرین می‌شد. حتی هنگامی ‌هم كه موسیقی ‌در مناسبت‌های خاص در ملا عام نواخته و اجرا می‌شد، موسیقی‌دانان را هم شان و هم مرتبۀ مطربان می‌دانستند و كسی‌ به ارزش و جایگاه هنری آنان واقف نبود.


تا پیش از اجرای رادیویی گلها، خوانندگان زن از شأن و منزلت اجتماعی والایی برخوردار نبودند و به آن‌ها به چشم هنرمند نگریسته نمی‌شد. به دلیل كیفیت و كمیت بالای این مجموعه برنامه، دیدگاهِ طبقاتِ جامعه نسبت به موسیقی و موسیقی‌دانان و خوانندگان تغییری كلی یافت و برای نخستین بار پس از قرنها متصدیان این پیشه نابغه و پیشروِ هنر والا به شمار میآمدند و دیگر از تحقیر آنان و هم مرتبه دانستن ایشان با مطربانِ خیابانی، ‌كه شأن اجتماعی پایینی داشتند، خبری ‌نبود.

برنامهٔ گلها چنان اشتیاق و تغییری در زندگی جامعهٔ ‌آن روز ایران ایجاد كرد كه بسیاری برنامهٔ روزانهٔ خود را به گونهٔ تنظیم می‌كردند كه با برنامهٔ ‌مورد نظر آن‌ها در رادیو همخوانی داشته باشد تا آهنگ‌های مورد علاقهٔ خود را از دست ندهند، بتوانند آن‌ها را ضبط كرده، با دوستان و آشنایان گوش دهند و مبادله كنند. در میان موسیقی‌دانان نیز برنامهٔ گلها باعث ظهور انقلابی نو-كلاسیك  گشت كه در طی آن بسیاری از شعرهای مشهور شاعرانِ عهد قاجار، همچون عارف قزوینی، شیدا و درویش‌خوان، بازبینی و توسط هنرمندانِ تازه دوباره اجرا شد. این برنامه‌ها همچنین منجر به كشف دوبارۀ ژانرهای اصیل موسیقی ایرانی شد. این ژانرها به دقت مورد تحقیق و بررسی قرار گرفت و ضبط و پخش گردید. بنابراین، برنامهٔ گلها در حفظ و دمیدن حیاتی نو در كالبد موسیقی و شعر بومی ‌و كلاسیك ایرانی نقشی اساسی داشت. این سبك شعر و موسیقی از سوی بیگانگان داخلی و خارجی در معرض تهدیدی جدی بود، زیرا آنان برای مدرنیزه كردن، و گاه نابودی كامل فرهنگ و سنت‌های ایرانی و راه و رسم کهنِ عاشقی کمر بسته بودند.


به احتمال قوی یكی ازمهم‌ترین پیامدهای برنامۀ گلها در جامعه‌ٔ ایران که در دهه‌های ۱۳۳۰ و ۱۳۴۰ درصد بیسوادی در آن به ۸۵ در صد می‌رسید، تلفیق شعر و موسیقی و عادت دادن مردم به شنیدن شعر و موسیقی خوب بود. این برنامه با یادآوری و معرفی دوباره‌ٔ بیش از ۵۶۰ شعر فارسی (از قدیم تا جدید) باعث شد مردم به گونه‌ٔ گسترده به عمق و غنای میراث ادبی خود پی ببرند. بر اثر پخش این اشعار از رادیو علاقه به ادبیات كلاسیك فارسی جانی‌ تازه یافت و تقاضا برای انتشارِ دیوان‌های شاعران كه سال‌ها مهجور مانده بودند و دیگر چاپ نمی‌شدند، یا كیفیت چاپ و نشر آن‌ها پایین بود ناگهان بالا رفت و كتاب‌ فروشی‌ها و مراكز توزیع و چاپ و نشر از میزان اقبال عمومی برای خواندن این كتاب‌ها در شگفت ماندند.


پس از بازنشستگی پیرنیا به سال ۱۳۴۶ تنی چند از موسیقی‌دانان و اندیشه‌مندان و شاعران جایگزین وی شدند كه، به رغم نیت پاك و قصد خیر، هرگز نتوانستند به معیارهای والای قبلی برسند. در سال ۱۳۵۱ هوشنگ ابتهاج (سایه) شاعر بنامِ معاصر، مسئولیت تولید برنامه‌ها را عهده دار شد و با تغییر نام برنامه‌ها همه را در غالب برنامه‌ای واحد به نام گلهای تازه (۲۰۱ برنامه) ارائه نمود. ابتهاج درمسندِ مدیریتِ برنامۀ گلها علاقه به اشعار دورهٔ قاجار (۱۱۷۳-۱۳۰۴) را نیز در سراسر دههٔ ۵۰ دوباره زنده كرد.  به رغمِ محدودیت‌هایی كه پس از انقلاب اسلامی و در سال ۱۳۵۷ در بارۀ موسیقی ایرانی اعمال شد، تا حدودی بر اثر نگرش ابتهاج به این برنامه، حركتی برای حفظ و غنای رسوم موسیقی محلی كلاسیك  ایران آغاز گشت كه همچنان تا به امروز پویا و زنده است.





به یادموُسس و مبتكر برنامه گلها
داوود پیرنیا

(۱۲۷۹ـ آبان ۱۳۵۰)



 

موسیقیدان نبود اما گل ها را ساخت

با برنامه گل ها روزهای با شكوه موسیقی ایران زنده می شود اما كمتر كسی است كه موسس آن را به یاد داشته باشد.

هنوز هم خاطره برنامه گلهای جاویدان از ذهن علاقمندان به شعر و موسیقی پاك نشده و با وجودی كه سال ها از پخش آن در رادیو می گذرد، هنوز هم الگوی بسیاری از برنامه های این چنین است.

داوود پیرنیا موسس این برنامه موسیقی دان نبود. مادرش دختر علاء الدوله از رجال بزرگ قاجار بود و به دلایل گرایشات و اعتقادات مذهبی اجازه حضور در عرصه موسیقی را به او نداده. او در خانواده ای اهل سیاست به دنیا آمده بود و شغل های دولتی داشت. سال 1325 وقتی به رادیو منتقل شد، برنامه گلها را اجرا كرد.

اوایل برنامه گلها بیشتر خواندن شعر و همراهی یك ساز بود كه بعدها رفته رفته به آواز و موسیقی تبدیل شد.

داوود پیرنیا در سال 1280 شمسی به دنیا آمد. او فرزند ارشد میرزا حسن پیرنیا (مشیرالدوله) بود. تحصیلات مقدماتی را در تهران و تحصیلات عالیه را در سوئیس به پایان برد و پس از آن به خدمت وزارت دادگستری درآمد.

در سال 1325 شمسی هنگامی كه احمد قوام (قوام السلطنه) نخست وزیر شد او را مدیر كل بازرسی نخست وزیر كرد و پس از چند ماه معاون نخست وزیر شد. داوود پیرنیا پس از سقوط دولت قوام از كارهای دولتی كناره گرفت و با میراث سرشاری كه از پدر به او رسیده بود، به مطالعه در زمینه موسیقی ایران پرداخت و به جمع آوری آهنگ های اصیل ایرانی مشغول شد. سپس برنامه موسیقی گلها را برای رادیو تهیه كرد. او در این برنامه از بهترین نوازندگان، خوانندگان و آهنگسازان عصر خود استفاده كرد. سید علیرضا میر علی نقی محقق و مورخ موسیقی درباره پیرنیا می گوید: «پیرنیا به اعتبار نام پدرش كه مرد خوش نامی بود، در محافل و مجامع سیاسی و ادبی رفت و آمد داشت و با اكثر شخصیت های نامدار و نویسندگان و موسیقی دانان دوره خود دوست بود

برنامه گلها با حضور هنرمندان بزرگی چون ابوالحسن صبا و غلامحسین بنان آغاز شد. این برنامه در میان برنامه های دیگر موسیقی رادیو طرفداران پر و پا قرص زیادی داشت. میر علی نقی درباره این برنامه می گوید: «بسیاری از هنرمندان موسیقی معتقد بودند كه پیرنیا كه یك هنرمند موسیقی نیست و سابقه ای در این هنر ندارد نباید مسئول برنامه گلها باشد. اما واقعیت این است كه او بسیار خوب از عهده این كار برآمد و در گلها از هنرمندان مطرحی استفاده كرد. در صورتی كه سال ها بعد كه برنامه توسط دیگران اداره می شد پای هنرمندان متوسط هم به آن باز شد

 

او این برنامه را از معتبرترین برنامه های موسیقی تاریخ رادیو و تلویزیون می داند: «در این برنامه شاعران مختلف از رودكی تا شاعران معاصر دوران معرفی می شدند. بسیاری از هنرمندان جوان آن دوره به واسطه اجراهایی كه در گلها داشتند در جامعه شناخته شدند. مثلا استاد علی تجویدی را كسی قبل از اینكه به لاین برنامه بپیوندد نمی شناخت

پیرنیا سال 44 از برنامه گلها كنار رفت و یازده آبان 1350در سن 73 سالگی در تهران درگذشت.

او را باید موسس برنامه های موسیقی «گل های رنگارنگ»، «گل های جاویدان»، «یك شاخه گل»، «گل های صحرایی» و «برگ سبز» دانست. برنامه های او تحولی در موسیقی رادیو به .وجود آورد. نخستین برنامه های كودكان رادیو هم از كار های او به شمار می آید حتی برای اولین بار پسر خردسال خود را به گویندگی این برنامه گماشت. گاهی هم پیرنیا دستی به قلم می برد و مقالاتی می نوشت. آثار او در برخی نشریات سال های 1330و 1340 منتشر شده اند.

بیشتر كسانی كه در این برنامه حضور داشتند از چهره های موفق و نام آشنای موسیقی امروز به شمار می آیند. حضور بزرگانی چون جلیل شهناز، فرامرز پایور، محمدرضا شجریان، حبیب الله بدیعی، همایون خرم، فرهاد فخرالدینی، هوشنگ ظریف، فرهنگ شریف، محمود محمودی خوانساری، غلامحسین بنان و... اعتبار این برنامه را چند برابر كرده است.

گلها سال های پس از مرگ پیرنیا نیز ادامه داشت و راهی برای ورود هنرمندان نوگرا شد. پس از او برنامه به همت محمود میرنقیبی و سپس هوشنگ ابتهاج پیگیری شد. میرعلی نقی معتقد است: «تحولات سیاسی در برنامه گلها تاثیر زیادی داشت. اوایل همه برنامه از موسیقی های اصیل انتخاب می شد اما رفته رفته با ورود فرهنگ های اروپایی موسیقی ای كه در این برنامه پخش می شد نیز تحت تاثیر موسیقی های غربی قرار گرفت تا جایی كه در سال های آخر، موسیقی های جاز هم از آن پخش می شد. البته این موسیقی ها هم از موسیقی های جدی و با وقار موسیقی ایران بود

 

http://www.uplooder.net/img/image/87/28b74a227b3576cd69948697a01bd498/posti.jpg


آدرس تارنگار آواهای ماندگار (گنجینه موسیقی ایران)

http://avahayemandegar1.blogfa.com





نوع مطلب : گلها، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
          
2 بهمن 94
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.





آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی